Thông minh không đồng nghĩa với chân thật

Gần đây tôi nhận thức rõ một điều: không phải càng chữa lành nhiều thì càng thật. Có những lúc chúng ta sa quá sâu vào dopamine nhanh của tri thức, của thuật ngữ, của những lớp ngôn từ tinh vi đến mức tưởng rằng mình đang phát triển rất mạnh. Một xã hội ngập tràn thông tin khiến việc tiếp cận bất kỳ khái niệm nào trở nên dễ dàng, chỉ cần một cú tìm kiếm là có thể gọi tên mọi cảm xúc, mọi “tầng” của mình. Nhưng chính sự dễ dàng ấy lại là cái bẫy. Mình thấy mình hiểu nhanh hơn, thông minh hơn, dự đoán tốt hơn, được công nhận nhiều hơn, rồi dần dần tin rằng mình đang đi trước người khác một bước.

Tôi nhận ra mình cũng đang sống trong phần tinh vi hơn của tư duy như vậy. Thiếu chân thật ở nền tảng nên xây lên những ảo mộng ở tầng trên. Khát sự công nhận, rồi lại phủ nhận rằng mình khát công nhận. Viết những dòng rất sâu nhưng bên trong chưa chắc đã thật sự bình an. Gia đình hạnh phúc không phải lúc nào cũng êm ấm, giao tiếp chân thật không phải lúc nào cũng dịu dàng, và yêu thương không phải là những cảm xúc ngắn hạn mà ta có thể gọi tên bằng một thuật ngữ mới học được. Nhưng trong môi trường nơi mọi thứ đều có thể được “phô diễn”, rất dễ để ta đánh mất sự chân thật và sâu của chính mình.

Ở hiện tại tôi chọn nhìn thẳng vào những lỗi của mình, chấp nhận ôm ấp nó, không biện minh, không cố làm nó trở nên cao siêu. Tôi không viết để thấy mình thông minh hơn ai, cũng không viết để biến chữa lành thành công cụ tạo tiền hay tạo hình ảnh. Tôi viết để dòng sáng tạo trong mình được chảy ra ngoài, để phần số 3 không bị mắc kẹt bởi số 4 kỷ luật, để mình không phải gồng lên thành một phiên bản “đã hiểu hết”. Đây chỉ là sự ghi nhận chân thật, để đôi khi đọc lại và nhớ rằng mình đã từng ngờ ngợ nhận ra cái bẫy tinh vi của sự thông minh không nền tảng.

Có thể ai đó đang giống tôi của những ngày trước: ngạo nghễ vì hiểu nhanh, vì phân tích sâu, vì có thể gọi tên mọi trạng thái bên trong. Nhưng hiểu nhanh không đồng nghĩa với sống sâu. Thông minh không đồng nghĩa với chân thật. Và nếu thiếu nền, mọi tầng cao chỉ là ảo mộng được xây bằng ngôn từ đẹp. Tôi chọn sống mềm lại, bớt tinh vi, bớt phô diễn, không để ai ngưỡng mộ, chỉ để trái tim mình được thật với chính mình.

1 comment